Yillik inventarizatsiya – 2026: tartib va hujjatlar
Davlat pandemiyadan eng koʻp zarar koʻrgan turistik va u bilan bogʻliq boʻlgan sohalarni qoʻllab-quvvatlash maqsadida korxonalarga soliqlar boʻyicha qoʻshimcha imtiyozlar taqdim etmoqda. Batafsil – «Norma» yetakchi eksperti Jorilla ABDULLAYeVning sharhlovchi jadvalida:
Pandemiya davrida tadbirkorlik sub’yektlarini qoʻllab-quvvatlash uchun soliq imtiyozlari Prezidentning quyidagi farmonlarida aks ettirilgan:
- 19.03.2020 yildagi PF-5969-son.
- 3.04.2020 yildagi PF-5978-son.
- 27.04.2020 yildagi PF-5986-son.
- 18.05.2020 yildagi PF-5996-son.
- 28.05.2020 yildagi PF-6002-son.
|
T/r |
Soliqlar va yigʻimlar
|
Imtiyozlar va preferensiyalar |
Amal qilish muddati |
|
|
Soliqlar boʻyicha imtiyozlar |
||||
|
1 |
Mol-mulk soligʻi |
1) Turoperatorlar, turagentlar va turizm sohasida mehmonxona xizmatlari (joylashtirish xizmatlari) koʻrsatuvchi sub’yektlar toʻlashdan ozod qilinadi 2) Kichik tadbirkorlik sub’yektlariga 2020 yil 15 may holatiga soliq boʻyicha 2020 yil 1 yanvardan boshlab hosil boʻlgan penya va jarimalar summalari hisobdan chiqariladi |
2020 yil 1 apreldan 31 dekabrga qadar |
|
|
2 |
Yer soligʻi |
1) Turoperatorlar, turagentlar va turizm sohasida mehmonxona xizmatlari (joylashtirish xizmatlari) koʻrsatuvchi sub’yektlar toʻlashdan ozod qilinadi 2) Kichik tadbirkorlik sub’yektlariga 2020 yil 15 may holatiga soliq boʻyicha 2020 yil 1 yanvardan boshlab hosil boʻlgan penya va jarimalar summalari hisobdan chiqariladi 3) Oʻz faoliyatini toʻxtatishga majbur boʻlgan tadbirkorlik sub’yektlari tomonidan davlat mulkidan foydalanganlik uchun ijara toʻlovlarini hisoblash va undirish toʻxtatiladi |
2020 yil 1 apreldan 31 dekabrga qadar
Karantin tadbirlari davrida |
|
|
3 |
Ijtimoiy soliq |
Turoperatorlar, turagentlar va turizm sohasida mehmonxona xizmatlari (joylashtirish xizmatlari) koʻrsatuvchi sub’yektlar uchun ijtimoiy soliq stavkasi 12%dan 1%ga pasaytiriladi |
2020 yil 1 apreldan 31 dekabrga qadar |
|
|
4 |
Aylanmadan olinadigan soliq |
1) Qarz beruvchiga foiz shaklida daromad toʻlash majburiyatisiz qarz (qaytarib beriladigan moliyaviy koʻmak) taqdim etilganda qayta moliyalash stavkasi asosida aniqlanadigan daromad soliqqa tortilmaydi 2) «Mahalla», «Saxovat va koʻmak», «Oʻzbekiston mehr-shafqat va salomatlik» fondlariga (ularning boʻlinmalariga), shuningdek, mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan shakllantiriladigan ijtimoiy qoʻllab-quvvatlashga muhtoj boʻlgan jismoniy shaxslar roʻyxatiga kiritilgan jismoniy shaxslarga begʻaraz beriladigan tovarlar (xizmatlar) soliq solish ob’yektiga kiritilmaydi |
2020 yil yakuniga qadar
2020 yil 1 apreldan 1 oktyabrga qadar |
|
|
5 |
Foyda soligʻi |
1) Turoperatorlar, turagentlar, shuningdek joylashtirish vositalari uchun:
2) Uni avvalgi chorak yakunlari asosida hisoblash boʻyicha oʻrnatilgan talablarni bekor qilgan holda – toʻlovchilar kutilayotgan hajmlardan kelib chiqib soliq boʻyicha avans toʻlovlar summasi toʻgʻrisida ma’lumotnoma taqdim etish huquqiga ega 3) Tijorat banklari tomonidan kreditlar boʻyicha hisoblangan va kechiktirilgan foizlar summasi soliqni hisoblashda jami daromad tarkibiga kiritilmaydi 4) «Mahalla», «Saxovat va koʻmak», «Oʻzbekiston mehr-shafqat va salomatlik» fondlariga (ularning boʻlinmalariga), shuningdek, mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan shakllantiriladigan ijtimoiy qoʻllab-quvvatlashga muhtoj boʻlgan jismoniy shaxslar roʻyxatiga kiritilgan jismoniy shaxslarga begʻaraz beriladigan pul mablagʻlari va tovarlar (xizmatlar)ga chegiriladigan xarajatlar sifatida qaraladi |
2020 yil 1 iyundan 31 dekabrga qadar
2020 yilning II choragidan boshlab
Kechiktirish taqdim etilgan davrda
2020 yil 1 apreldan 1 oktyabrga qadar |
|
|
6 |
QQS |
1) Prezident va Vazirlar Mahkamasining qarorlarida nazarda tutilgan imtiyozlar soliq solishdan boʻshagan mablagʻlarni muayyan maqsadlarga yoʻnaltirish shartlarisiz qoʻllaniladi 2) «Mahalla», «Saxovat va koʻmak», «Oʻzbekiston mehr-shafqat va salomatlik» fondlariga (ularning boʻlinmalariga), shuningdek, mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan shakllantiriladigan ijtimoiy qoʻllab-quvvatlashga muhtoj boʻlgan jismoniy shaxslar roʻyxatiga kiritilgan jismoniy shaxslarga begʻaraz beriladigan tovarlar (xizmatlar) soliqdan ozod qilinadi |
2020 yil 1 apreldan boshlab
2020 yil 1 apreldan 1 oktyabrga qadar |
|
|
7 |
Bojxona boji va aksiz soligʻi |
Tovarlar PF-5978-son Farmonga 1-ilovaga muvofiq olib kirilganda nol |
2020 yil 31 dekabrga qadar |
|
|
8 |
JShDS (ma’lumot uchun) |
1) Jismoniy shaxslar tomonidan xayriya tashkilotlaridan moddiy naf tarzida olinadigan daromadlar soliqqa tortishdan ozod qilinadi 2) «Mahalla», «Saxovat va koʻmak», «Oʻzbekiston mehr-shafqat va salomatlik» fondlaridan, yuridik va jismoniy shaxslardan olinadigan begʻaraz yordam (pul mablagʻlari, tovarlar va xizmatlar)ga, agar yordam oluvchi shaxslar mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan shakllantiriladigan ijtimoiy qoʻllab-quvvatlashga muhtoj boʻlgan jismoniy shaxslar roʻyxatiga kiritilgan boʻlsa, jismoniy shaxslarning daromadi sifatida qaralmaydi 3) Xodimga toʻlanadigan, JShDSga tortilmaydigan moddiy yordam summasi MHEKMning 4,22 baravaridan 7,5 baravarigacha oshiriladi |
2020 yil 1 apreldan
2020 yil 1 apreldan 1 oktyabrga qadar
2020 yilda |
|
|
9 |
Turistik (mehmonxona) yigʻimi |
2021 yil 1 yanvargacha |
||
|
Soliqlarni toʻlashni kechiktirish (boʻlib-boʻlib toʻlash) |
||||
|
10 |
Aylanmadan olinadigan soliq, ijtimoiy soliq |
Oʻz faoliyatini toʻxtatgan va (yoki) tovarlar (xizmatlar) realizatsiyasidan tushumi joriy yilning I choragidagi oʻrtacha oylik miqdoriga nisbatan 50%dan koʻproqqa kamaygan mikrofirma, kichik korxona va yakka tartibdagi tadbirkorlarga soliq organlarini xabardor qilgan holda quyidagi soliqlarni foizsiz kechiktirish (boʻlib-boʻlib toʻlash) huquqi taqdim etiladi: |
2020 yil 31 dekabrga qadar |
|
|
11. |
Alkogol mahsulotlari bilan chakana savdo qilish huquqi uchun mahalliy yigʻim |
Yigʻimni toʻlashni soliq organlarini xabardor qilish va keyinchalik ularni 12 oy mobaynida teng qismlarda toʻlash asosida foizsiz kechiktirish (boʻlib-boʻlib toʻlash) huquqi taqdim etiladi |
2021 yil 1 yanvargacha |
|
|
12 |
Bojxona toʻlovlari |
Tovarlar (ishlar, xizmatlar) import qilishda QQSni toʻlash boʻyicha kechiktirish olish huquqi berildi |
120 kun muddatgacha |
|
|
Bojxona organlariga murojaat qilgan kungacha 1 yildan kam boʻlmagan davrda tashqi iqtisodiy faoliyatni amalga oshirayotgan mikrofirma va kichik korxonalarga tovarlarni (iste’mol tovarlaridan tashqari) olib kirishda undiriladigan bojxona boji va aksiz soligʻini toʻlash muddatini kechiktirishni qoʻllash huquqi, keyinchalik kechiktirilgan summani 120 kun mobaynida teng ulushlarda toʻlash sharti bilan berildi |
2020 yil 1 iyulgacha |
|||
|
Soliq ma’muriyatchiligi sohasidagi imtiyozlar |
||||
|
13 |
Tashqi savdo operatsiyalari boʻyicha muddati oʻtgan debitor qarzdorlik uchun jarimalar qoʻllash toʻxtatiladi |
2020 yil 1 oktyabrgacha |
||
|
14 |
Soliq auditidan oʻtkazish toʻxtatildi, jinoyat ishlari doirasida va yuridik shaxsni tugatish munosabati bilan soliq auditidan oʻtkazish bundan mustasno |
2021 yil 1 yanvarga qadar |
||
|
15 |
Karantinga olingan shaxslarga nisbatan qoʻllanilgan ma’muriy jarimalarni (karantin qoidalarini buzganlik uchun javobgarlik bundan mustasno) toʻlash muddatlari uzaytiriladi |
Karantin muddati tugagunga qadar |
||
|
16 |
Mikrofirma va kichik korxonalarda 2020 yil 15 may holatiga soliqlar, penyalar va soliq qonunchiligini buzganlik uchun hisoblangan jarimalar boʻyicha mavjud boʻlgan qarzdorlikni undirish toʻxtatildi. Soliq organlari 2020 yil 15 may holatiga mikrofirma va kichik korxonalarning bankdagi hisobvaraqlaridan pul mablagʻlarini hisobdan chiqarish va oʻtkazish boʻyicha inkasso topshiriqnomalarini chaqirib olishlari kerak. Mikrofirma va kichik korxonalarga 2020 yil 15 may holatiga soliq majburiyatlarini bajarish boʻyicha ijro etilmagan toʻlov topshiriqnomalarini qaytarib olish huquqi berildi |
2020 yil 1 sentyabrgacha |
||
Izoh: material e’lon qilingan sanada bazaviy hisoblash miqdori (BHM) 223 000 soʻmni, mehnatga haq toʻlashning eng kam miqdori (MHEKM) 679 330 soʻmni tashkil etgan.
Turizm sohasi sub’yektlari:
- turoperatorlar – turistik mahsulotni shakllantiradigan, ilgari suradigan va realizatsiya qiladigan tadbirkorlar
; - turagentlar – turistik mahsulotni ilgari suradigan va realizatsiya qiladigan tadbirkorlar
.
Turistik mahsulot – turistik bozor kon’yunkturasidan kelib chiqqan holda yoxud turistning yoki ekskursantning buyurtmasiga koʻra turoperator tomonidan shakllantiriladigan, turistning va ekskursantning ehtiyojlarini qanoatlantirish uchun zarur boʻlgan turistik xizmatlar majmuidir. («Turizm toʻgʻrisida»gi Qonunning 25-moddasi)[U30]
.
Turistik xizmatlar – joylashtirish, ovqatlantirish, transport, ekskursiya va maslahat xizmati koʻrsatish boʻyicha xizmatlar, shuningdek turist va ekskursantning ehtiyojlarini qanoatlantirishga qaratilgan xizmatlar
.
Mehmonxona xizmatlari – joylashtirish vositalarida (mehmonxonalar, turistik bazalar va majmualar, dam olish uylari va zonalari, pansionatlar, kempinglar, motellar, oʻtovli oromgohlar va normativ hujjatlar talablari taalluqli boʻlgan boshqa joylashtirish vositalari) vaqtinchalik yashash joyi berish boʻyicha xizmatlar, xostellardan tashqari
.
![]()