Лизинг берувчи ҚҚСни қандай ҳисоб-китоб қилиши керак

09.10.2025
author avatar

Иродахон АББОСХОНОВА

солиқ маслаҳатчиси, «Tax Consensus» СМТ директори
author avatar

Ирина АХМЕТОВА

«Норма» эксперти

Тавсияда:

– лизинг объекти харид қилинган тақдирда ҚҚС ҳисоби;
– лизинг объекти топширилганда ҚҚС ҳисоб-китоби:
       лизинг тўловларининг ҳисоб-китоби;
       технологик асбоб-ускуна олиб кирилганда ҚҚСдан озод этилган бўлса;
– лизинг олувчи томонидан лизинг объекти муддатидан олдин қайтарилганда ҚҚС ҳисоби;
– лизингда ҳисобварақ-фактурани расмийлаштириш.

 

Эътибор беринг

Тавсияга иқтисодиёт ва молия вазирининг қуйидаги буйруқларига мувофиқ ўзгартиришлар киритилган:

  • 24.09.2025 й. АВ рўйхат рақами 1946-2-сон, 26.08.2025 йилдаги 281-сон;
  • 24.09.2025 й. АВ рўйхат рақами 3593-1-сон, 26.08.2025 йилдаги 282-сон.

Лизинг – бу молиявий ижаранинг алоҳида тури бўлиб, унда лизинг берувчи лизинг олувчининг топшириғига биноан сотувчидан лизинг шартномасида шартлашилган мол-мулкни (лизинг объектини) харид қилади ва  уни лизинг олувчига ҳақ эвазига эгалик қилиш ва фойдаланиш учун 12 ойдан ортиқ муддатга беради. Бунда лизинг шартномаси қуйидаги талаблардан бирига жавоб бериши лозим бўлади :

  • шартноманинг муддати тугагач, объект лизинг олувчининг мулки бўлиб ўтади. Масалан, енгил автомобиль 4 йилга лизингга берилди. Шартнома шартларида 4 йил ўтгач, автомобиль лизинг олувчига мулк бўлиб ўтиши акс эттирилган;
  • шартноманинг муддати лизинг объекти хизмат муддатининг 80%дан ортиқ бўлади ёки объектнинг шартнома тугаганидан кейинги қолдиқ қиймати унинг бошланғич қийматининг 20%дан кам бўлади. Масалан, берилган дастгоҳнинг хизмат муддати – 6 йил. Лизинг шартномаси муддати 5 йилни ташкил этади;
  • шартнома муддати тугагач, лизинг олувчи бу ҳуқуқни реализация қилиш санасида лизинг объектини унинг бозор қийматидан паст нархда сотиб олиш ҳуқуқига эга. Бу лизинг олувчи лизинг объектини бошқа хоҳловчилардан кўра арзонроқ сотиб олиши мумкинлигини билдиради;
  • шартнома даври учун лизинг тўловларининг жорий дисконтланган қиймати объектнинг лизингга топшириш пайтидаги жорий қийматининг 90 %идан ортиғини...
lock

Давомини ўқиш учун Buxgalter Pro га обуна бўлинг