Экспорт операцияларини амалга ошириш тартиби

15.10.2026

Азиз ҲОШИМОВ

солиқлар бўйича эксперт

Татьяна БЕЛОУСОВА

«Норма» эксперти

Тавсияда:

– норматив база;
– экспорт битими босқичлари;
– экспорт контрактини тузишнинг ўзига хос жиҳатлари;
– ТСОЯЭАТ;
– божхонада декларациялаш;
– божхона йиғими;
– экспорт қилишда товарнинг кузатув ҳужжатлари;
– экспорт қилишда ҳисоб-китоб тартиби;
– Инкотермс қоидалари.

Эътибор беринг

Тавсияга Президентнинг 27.08.2026 йилдаги ПФ-174-сон Фармонига мувофиқ ўзгартиришлар киритилган.

Норматив база

Экспорт операцияларини тартибга солувчи асосий норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар:

«Ташқи иқтисодий фаолият тўғрисида»ги Қонун;
«Валютани тартибга солиш тўғрисида»ги Қонун;
Божхона кодекси;
Ташқи савдо операциялари амалга оширилиши мониторингини олиб бориш ва назорат қилиш тартиби тўғрисидаги низом;
Ўзбекистон Республикасининг божхона ҳудудидан олиб чиқиладиган товарларнинг божхона қийматини аниқлаш тартиби тўғрисида низом;
бухгалтерия ҳисобининг миллий стандартлари (БҲМС).

«Ташқи иқтисодий фаолият тўғрисида»ги Қонун тушунчаларига кўра:

товарлар экспорти – бу уларни Ўзбекистон божхона ҳудудидан қайта олиб кириш мажбуриятисиз олиб чиқиш;
иш ва хизматлар экспорти – бу Ўзбекистон Республикасининг юридик ёки жисмоний шахси томонидан хорижий давлатнинг юридик ёки жисмоний шахси учун уларнинг бажарилиш (кўрсатилиш) жойидан қатъи назар, ишларни бажариш (хизматлар кўрсатиш).

Экспорт битимининг босқичлари

Экспорт битимини тузишда қуйидаги ҳаракатлар кетма-кетлигига амал қилинг:

Ҳаракатлар босқичи

Ижрочи

Ҳужжатлар –
асослар

Муддатлари

Изоҳлар

Экспорт контрактини тайёрлаш ва имзолаш (инвойсни расмийлаштириш)

Экспорт қилувчи (сотувчи) ва харидор

Экспорт қилувчи ва харидор ўртасидаги келгусидаги битимнинг ниятлари ва шартларини ўз ичига олган маълумотлари юзасидан иш ёзишмалари

Контрактни тайёрлаш ва тузишнинг (инвойсни расмийлаштиришнинг) ҳақиқий вақти

Айрим ҳолларда экспорт шартнома тузмасдан амалга оширилиши мумкин.

Контрактни расмийлаштирмай, қуйидагиларни амалга ошириш мумкин:

Интернет тармоғидаги онлайн дўконлар орқали товарлар, ишлар ва хизматларни экспорт қилиш, ушбу маълумотни ТСОЯЭАТга киритган ҳолда ;
почта алоқа хизматлари кўрсатиш қоидаларига мувофиқ халқаро тўлов тизими орқали тўлаган ҳолда Интернет орқали битта инвойс бўйича 5 минг АҚШ долларигача товар (хизмат)ларни экспорт қилиш ;
Интернет тармоғида электрон савдо майдончалари орқали товар (хизмат)ларни экспорт қилиш ;
Технопарк резидентлари томонидан Интернет тармоғидаги онлайн дўконлар орқали ишлар ва хизматлар
экспорти ;
товарларни (хомашёлардан ташқари), ишлар ва хизматларни инвойслар бўйича экспорт қилиш, ушбу маълумотни ТСОЯЭАТга киритган ҳолда

Экспорт операцияларини амалга ошириш тартиби

Азиз ҲОШИМОВ

Татьяна БЕЛОУСОВА

Норматив база

Экспорт битимининг босқичлари

Батафсил ўқиш учун Buxgalter Pro га обуна бўлинг