Ўзбeкистон Рeспубликаси Вазирлар Маҳкамасининг 30.06.2026 й. 343-сон "Ҳайвонот дунёси йўқотишларининг ўрнини қоплаш ҳамда камёб ва йўқолиб кетиш хавфи юқори бўлган ёввойи ҳайвонларни ҳимоя қилиш чора-тадбирлари тўғрисида"ги Қарори
ЎЗБEКИСТОН РEСПУБЛИКАСИ
ВАЗИРЛАР МАҲКАМАСИНИНГ
ҚАРОРИ
30.06.2026 й.
N 343
ҲАЙВОНОТ ДУНЁСИ ЙЎҚОТИШЛАРИНИНГ
ЎРНИНИ ҚОПЛАШ ҲАМДА КАМЁБ ВА ЙЎҚОЛИБ
КЕТИШ ХАВФИ ЮҚОРИ БЎЛГАН ЁВВОЙИ
ҲАЙВОНЛАРНИ ҲИМОЯ ҚИЛИШ ЧОРА-
ТАДБИРЛАРИ ТЎҒРИСИДА
Ўзбекистон Республикаси Президентининг "Ўзбекистон - 2030" стратегиясини "Атроф-муҳитни асраш ва "яшил иқтисодиёт" йилида амалга оширишга оид давлат дастури тўғрисида" 2025 йил 30 январдаги ПФ-16-сон Фармони ижросини таъминлаш, шунингдек, ҳайвонот дунёси йўқотишларининг ўрнини қоплаш чораларини кучайтириш ҳамда экотизимлар барқарорлигини таъминлаш мақсадида Вазирлар Маҳкамаси ҚАРОР ҚИЛАДИ:
1. Ўзбекистон Республикаси Президентининг "Ўзбекистон - 2030" стратегиясини "Атроф-муҳитни асраш ва "яшил иқтисодиёт" йилида амалга оширишга оид давлат дастури тўғрисида" 2025 йил 30 январдаги ПФ-16-сон Фармонига мувофиқ айрим ҳудудларда ва (ёки) йўқолиб кетиш хавфи юқори бўлган ҳайвонларни ов қилишга чеклов жорий қилиш белгилангани маълумот учун қабул қилинсин.
2. Белгилансинки, 2026 йил 1 августдан 2028 йил 1 январга қадар 1-иловага мувофиқ Ўзбекистон Республикасида камёб ва йўқолиб кетиш хавфи юқори бўлган ёввойи ҳайвонларни ов қилиш тақиқланади. Бунда:
ушбу чеклов фермалар, питомниклар, инкубаторлар, балиқчилик питомниклари ва ҳовуз хўжаликларида сақланаётган ва (ёки) етиштирилаётган ёввойи ҳайвонларни ов қилиш, шунингдек, илмий ва тиббий мақсадларда фойдаланиш учун ов қилишга нисбатан татбиқ этилмайди;
ёввойи ҳайвонларни тутишга доир квоталарни шакллантириш ва тақсимлашда ов қилиш тақиқланган камёб ва йўқолиб кетиш хавфи юқори бўлган ёввойи ҳайвонлар турларига нисбатан квота ажратилишига йўл қўйилмайди.
3. Мудофаа вазирлиги Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳри ҳокимликлари билан биргаликда 2026 йил 1 августдан бошлаб овчилар учун муқобил машғулот сифатида ўқ отиш спортига ихтисослаштирилган машқ полигонларида тасдиқланган режа-жадвал асосида масъул шахслар ҳамда инструкторлар иштирокида машғулотлар ўтказилишини таъминласин.
Бунда машғулотларда белгиланган тартибда расмийлаштирилган ов қуроли ёки машқ полигонлари томонидан ижара асосида тақдим этилган спорт қуролларидан фойдаланишга рухсат берилади.
4. Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитаси:
2026 йил 1 августга қадар Фанлар академияси ҳамда Балиқчилик илмий-тадқиқот институти билан биргаликда дарё ва сойлардаги ихтиофауна ҳолатини пухта ўрганган ҳолда, уларда кўпайтириш тавсия этиладиган балиқларнинг турлари рўйхатини тасдиқласин;
2026-2030 йилларда Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳри ҳокимликлари билан биргаликда 2-иловага мувофиқ рўйхатдаги республиканинг марказий шаҳарларидан оқиб ўтувчи дарё ва сойларни ҳар йили жами 15 тоннадан кам бўлмаган миқдорда чавоқлантириш орқали уларнинг ихтиофауна популяциясини қайта тиклаш чораларини кўрсин.
Бунда дарё ва сойларни чавоқлантириш билан боғлиқ харажатлар Экология жамғармаси маблағлари ҳисобидан ҳар йили молиялаштирилади.
5. Белгилансинки, 2026 йил 1 августдан бошлаб 2030 йил 1 январга қадар республиканинг марказий шаҳарларидан оқиб ўтувчи дарё ва сойлар ҳар йили жами 15 тоннадан кам бўлмаган миқдорда Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитаси ҳамда Фанлар академияси томонидан тузиладиган рўйхат асосида чавоқлантирилади.
6. Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитаси:
ноқонуний ов қилиш ва браконьерлик ҳолатларининг олдини олиш ҳамда уларга қарши курашиш бўйича назорат тадбирларини кучайтирсин;
Ўзбекистон Миллий телерадиокомпания ва Ўзбекистон Миллий ахборот агентлиги билан биргаликда ушбу қарорнинг мазмун-моҳияти ва аҳамияти оммавий ахборот воситалари, ижтимоий тармоқлар ва расмий веб-сайтларда кенг ёритилишини таъминласин;
манфаатдор вазирликлар ва идоралар билан биргаликда ўзлари қабул қилган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни икки ой муддатда ушбу қарорга мувофиқлаштирсин.
7. Ушбу қарорнинг бажарилишини назорат қилиш Ўзбекистон Республикаси Бош вазирининг ўринбосари А.Ж. Раматов зиммасига юклансин.
Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири А. Арипов
2026 йил 30 июндаги
343-сон қарорига
1-ИЛОВА
Ўзбекистон Республикасида ов қилиш
тақиқланган камёб ва йўқолиб кетиш хавфи
юқори бўлган ёввойи ҳайвонлар
РЎЙХАТИ
Т/р |
Ёввойи ҳайвонларнинг турлари
|
||
Давлат тилидаги номи |
Рус тилидаги номи
|
Лотин тилидаги номи |
|
I. ҚУШЛАР
|
|||
1. |
Оққуш-кликун |
Лебедь-кликун |
Cygnus cygnus |
2. |
Оққуш-шипун |
Лебедь-шипун |
Cygnus olor |
3. |
Жингалак сақоқуш |
Кудрявый пеликан |
Pelecanus crispus |
4. |
Қора лайлак |
Чёрный аист |
Ciconia nigra |
5. |
Оқбош ўрдак |
Савка |
Oxyura leucocephala |
6. |
Қизилтомоқ ғоз |
Краснозобая казарка |
Branta ruficollis |
7. |
Қизил ғоз |
Фламинго |
Phoenicopterus roseus |
8. |
Оқ пешонали кичик ғоз |
Гусь-пискулька |
Anser erythropus |
9. |
Бизғалдоқ |
Стрепет |
Tetrax tetrax |
10. |
Туркистон оқ лайлаги |
Туркестанский белый аист |
Ciconia ciconia ssp. Asiatica |
11. |
Қоравой |
Каравайка |
Plegadis falcinellus ssp. Falcinellus |
12. |
Қошиқбурун |
Колпица |
Platalea leucorodia |
13. |
Тарғоқ |
Кречётка |
Chettusia gregaria |
14. |
Осиё моки лойхўраги |
Азиатский бекасовидный веретенник |
Limnodromus semipalmatus |
15. |
Оқбовур |
Белобрюхий рябок |
Pterocles alchata ssp. Caudacutus |
16. |
Кичик қоравой |
Малый баклан |
Phalacrocorax pygmaeus |
17. |
Мармар чуррак |
Мраморный чирок |
Marmaronetta angustirostris |
18. |
Ола қанотли ўрдак |
Белоглазый нырок |
Aythya nyroca |
19. |
Қизилбош ўрдак |
Красноголовый нырок |
Aythya ferina |
20. |
Қора каптар |
Бурый голубь |
Columba eversmanni |
21. |
Ғуррак |
Обыкновенная горлица |
Streptopelia turtur ssp. arenicola ssp. Turtur |
22. |
Кичик турна |
Журавль- красавка |
Grus virgo |
23. |
Кулранг турна |
Серый журавль |
Grus grus |
24. |
Тўхта тувалоқ |
Дрофа (Дудак) |
Great Bustard Otis tarda ssp. Tarda |
25. |
Катта кўлбуқаси |
Большая выпь |
Botaurus stellaris |
26. |
Ҳимолай улари |
Гималайский улар |
Tetraogallus himalayensis |
27. |
Сув булдуруғи |
Саджа |
Syrrhaptes paradoxus |
28. |
Қорабовур |
Чернобрюхий рябок |
Pterocles orientalis |
29. |
Зарафшон қирғовули |
Зарафшанский фазан |
Phasianus colchicus |
30. |
Хива қирғовули |
Хивинский фазан |
Phasianus colchicus chrysomelas |
31. |
Зах лойхўрак |
Кулик-сорока |
Haematopus ostralegus |
32. |
Бигиз тумшуқ |
Шилоклювка |
Recurvirostra avosetta |
33. |
Қоя каптари |
Скальный голубь |
Columba rupestris |
34. |
Йилқичи |
Луговой конек |
Anthus pratensis |
35. |
Жаннат пашшахўри |
Райская мухоловка |
Terpsiphone paradisi |
36. |
Оқ томоқли булбул |
Соловей-белошейка |
Irania gutturalis |
II. СУТ ЭМИЗУВЧИЛАР
|
|||
37. |
Қоплон |
Переднеазиатский леопард |
Panthera pardus ssp. Saxicolor |
38. |
Сиртлон |
Полосатая гиена |
Hyaena hyaena ssp. Hyaena |
39. |
Қор қоплони |
Cнежный барс |
Panthera uncia |
40. |
Ўрта Осиё қундузи |
Cреднеазиатская выдра |
Lutra lutra ssp. Seistanica |
41. |
Туркистон силовсини |
Туркестанская рысь |
Lynx lynx ssp. Isabellinus |
42. |
Қорақулоқ |
Туркменский каракал |
Caracal caracal ssp. Michaelis |
43. |
Ҳинд асалхўри |
Индийский медоед |
Mellivora capensis ssp. Buechneri |
44. |
Сайғоқ |
Сайгак |
Saiga tatarica |
45. |
Кўк суғур |
Сурок мензбира |
Marmota menzbieri |
46. |
Қум мушуги |
Барханный кот |
Felis margarita ssp. Thinobia |
47. |
Қорсак |
Туркменский корсак |
Vulpes corsac ssp. Turcmenicus |
48. |
Олакўзан |
Перевязка |
Vormela peregusna |
49. |
Сариқ сассиқкўзан |
Степной хорь |
Mustela eversmanni ssp. Talassica |
50. |
Елик |
Европейская косуля |
Capreolus capreolus |
51. |
Тян-Шан тоғ қўйи |
Тянь-Шанский горный баран |
Ovis ammon ssp. Karelini |
52. |
Оқ латча |
Горностай |
Mustela erminea |
53. |
Қизил суғур |
Красный сурок |
Marmota caudata |
54. |
Бўрсиқ |
Барсук |
Meles meles |
55. |
Жайра |
Дикобраз |
Hystrix leucura |
56. |
Хонгул (Бухоро буғуси) |
Бухарский олень |
Cervus elaphus (hanglu) bactrianus |
III. БАЛИҚЛАР
|
|||
57. |
Орол мўйлабдори |
Аральский усач |
Luciobarbus brachycephalus |
58. |
Орол баҳриси |
Аральский шип |
Acipenser nudiventris |
59. |
Амударё кичик куракбуруни |
Малый амударьинский лопатонос |
Pseudoscaphirhynchus hermanni |
60. |
Амударё катта куракбуруни (қилқуйруқ) |
Большой амударьинский лопатонос |
Pseudoscaphirhynchus kaufmanni |
61. |
Чўртансифат оққайроқ |
Щуковидный жерех |
Aspiolucius esocinus |
62. |
Амударё гулбалиғи |
Амударьинская форель |
Salmo oxianus |
IV. СУДРАЛИБ ЮРУВЧИЛАР
|
|||
63. |
Бўз эчкемар |
Среднеазиатский серый варан |
Varanus griseus |
64. |
Қум бўғма илони |
Песчаный удавчик |
Eryx miliaris |
65. |
Шарқ бўғма илони |
Восточный удавчик |
Eryx tataricus ssp. tataricus ssp. Speciosus |
V. УМУРТҚАСИЗЛАР
|
|||
66. |
Туркистон қисқичбақаси |
Туркестанский рак |
Pontastacus kessleri |
2026 йил 30 июндаги
343-сон қарорига
2-ИЛОВА
2026 йилдан бошлаб ҳар йили чавоқлантириш
орқали ихтиофауна популяциясини қайта тиклаш
чоралари кўриладиган республиканинг марказий
шаҳарларидан оқиб ўтувчи дарё ва сойлар
РЎЙХАТИ
Т/р |
Дарё ва сойлар номлари |
Шаҳар номи |
Ҳудуд номи |
Бир йил давомида чавоқлантириш миқдори (тонна)
|
I. ДАРЁЛАР
|
||||
1. |
Амударё |
Нукус шаҳри |
Қорақалпоғистон Республикаси |
5,2 |
2. |
Сирдарё |
Гулистон шаҳри |
Сирдарё вилояти |
4,9 |
3. |
Сангзор |
Жиззах шаҳри |
Жиззах вилояти |
1,14 |
4. |
Қорадарё |
Самарқанд шаҳри |
Самарқанд вилояти |
0,68 |
5. |
Қашқадарё |
Қарши шаҳри |
Қашқадарё вилояти |
0,5 |
6. |
Танхоз |
Шаҳрисабз шаҳри |
0,1 |
|
7. |
Сурхондарё |
Термиз шаҳри |
Сурхондарё вилояти |
0,02 |
Жами |
12,54 |
|||
II. СОЙЛАР
|
||||
1. |
Марғилонсой |
Фарғона шаҳри |
Фарғона вилояти |
0,63 |
2. |
Марғилон шаҳри |
0,63 |
||
3. |
Бешолишсой |
Фарғона шаҳри |
0,5 |
|
4. |
Наймансой |
Қўқон шаҳри |
0,2 |
|
5. |
Намангансой |
Наманган шаҳри |
Наманган вилояти |
0,5 |
Жами
|
2,46 |
|||
Ҳаммаси
|
15,0 |
|||
Изоҳ. Ушбу рўйхатдаги дарё ва сойларни чавоқлантириш билан боғлиқ харажатлар Экология жамғармаси маблағлари ҳисобидан молиялаштирилади.
Қонун ҳужжатлари маълумотлари миллий базаси (www.lex.uz),
2026 йил 1 июль
Бизнинг Facebook
Телеграм канали @uz_buxgalter
