Бухгалтерлар учун батафсил тушунтиришлар:
2026 йил октябрь ойи солиқ маъмуриятчилиги, божхона тартиб-таомиллари, давлат хизматлари соҳасида рақамли технологияларни жорий этиш, бизнесни молиявий қўллаб-қувватлаш ва ижтимоий соҳага оид бир қатор қонунчилик ўзгаришларини ўз ичига олади.
Барча тафсилотлар бизнинг анъанавий шарҳимизда келтирилган.
Эътибор беринг
Муҳим янгиликларни ўтказиб юбормаслик учун Телеграм-каналимизга обуна бўлинг.
Материаллардан нусха кўчириш ва улардан фойдаланишга фақат манбага фаол ҳавола ёки таҳририятнинг ёзма рухсати мавжуд бўлгандагина йўл қўйилади.
Ҳалол импорт қилувчиларга товарларни олиб киришда ҚҚСни ўзаро ҳисобга олишга рухсат берилади
2026 йил 1 октябрдан бошлаб солиқ хавфи даражаси паст бўлган ва амалдаги ҚҚС тўловчиси гувоҳномасига эга бўлган ТИФ иштирокчиларига товарларни импорт қилишда ва товарларни (хизматларни) реализация қилишда тўланадиган ҚҚС суммаларини ўзаро ҳисобга олиш имконияти тақдим этилиши керак 
.
Шунингдек, ушбу санадан бошлаб товарларни экспорт қилишда божхона расмийлаштируви, фитосанитария сертификатини олиш, фумигация ва келиб чиқиш сертификати учун йиғимлар ва тўловлар миқдори 30 фоизга камайтирилади.
Тавсия
Маҳсулот олиб кирилдими? Ҳар бир босқичда ҚҚС билан танишинг
• Олиб киришда – товарларни импорт қилишда ҚҚСни қандай ҳисоблаш керак;
• Тўлангандан сўнг – ушбу ҚҚСни қандай ҳисобга олиш керак;
• Агар имтиёз мавжуд бўлса, бу ҳолда солиқ қандай ҳисобга олинади;
• Ҳисоботда – импорт ҚҚСни қандай акс эттириш;
• Реализация қилишда – импорт товарларни сотишда ҚҚСни қандай ҳисоблаш керак.
Ҳар бир босқич учун мисоллар ва тайёр ўтказмалар «Товарлар импортида ҚҚС қандай ҳисобланади» тавсиясида келтирилган.
Хавфли чиқиндилар бўйича статистика ҳисоботлари йилига бир марта топширилади
2026 йил 1 октябрдан бошлаб фаолиятида I-IV хавфлилик синфидаги чиқиндилар ҳосил бўладиган корхоналар ҳар чоракда – ҳисобот чорагидан кейинги ойнинг 20-кунигача – ҳосил бўлган чиқиндилар ҳажми ва уларнинг муомаласи тўғрисидаги маълумотларни Чиқиндиларни бошқариш ва циркуляр иқтисодиётни ривожлантириш агентлиги тизимига киритишлари шарт .
Бундан ташқари, улар йил якунлари бўйича хавфли даромадлар бўйича статистика ҳисоботларини шакллантиришлари шарт.
Бизнес учун молиявий жарималарни тўлаш тартиби ўзгармоқда
2026 йил 1 октябрдан бошлаб тадбиркорлик субъекти жарима тўғрисидаги қарорни ихтиёрий равишда ижро этишнинг қуйидаги икки усулидан бирини танлашга ҳақли бўлган норма кучга киради:
- ёки жарима суммасининг 50 фоизини 1 ой ичида тўлаш ва қолган қисмини тўлашдан озод қилиш,
- ёки жаримани 6 ой давомида тенг улушларда бўлиб-бўлиб тўлаш.
Жарима суд томонидан бекор қилинган ҳолларда, ундирилган суммалар 15 кун ичида кечиктирилган ҳар бир кун учун МБ асосий ставкасининг 1/300 қисми миқдорида фоизлар тўлаган ҳолда қайтарилади .
Тавсия
Даъвогар ёки жавобгар бўлишидан қатъи назар, суд жараёнига тайёргарлик кўриш керак
Бунда сизга «Бухгалтер суд процессида иштирок этиш ҳақида нималарни билиши керак» тавсияси ёрдам беради.
Электротехника корхоналарига имтиёзли кредит ва кафолатлар берилади
2026 йил 1 октябрдан бошлаб тижорат банклари томонидан электротехника корхоналарига айланма маблағларни тўлдириш учун «Савдо-сотиқни ривожлантириш компанияси» АЖ ҳисобидан 2 йилгача муддатга (3 ойлик имтиёзли давр билан) йиллик 6 фоиз ставкада 5 миллион АҚШ долларигача миқдорда кредитлар ажратилади. «Бизнесни кафолатлаш миллий компанияси» АЖ кредит суммасининг 50 фоизигача (лекин 20 млрд сўмдан кўп бўлмаган миқдорда) кафиллик беради.
Шунингдек, мис хомашёсини биржада «Ўзсаноатэкспорт» АЖ орқали харид қилишда унинг қийматининг 75 фоизини 90 кунга кечиктириб, йиллик 6 фоиз ставкада бўнак тўлаш тартиби жорий этилмоқда (12.09.2026 й. ПҚ-325-сон 2-б.).
Кичик бизнес ва ўзини ўзи банд қилганларга кредитлар бўйича фоиз харажатлари компенсация қилинади
«Тадбиркорликни ривожлантириш компанияси» АЖ ўзини ўзи банд қилган шахсларга ҳамда кичик ва ўрта бизнес субъектларига барқарор иш ўринларини ташкил этиш ва аҳоли даромадларини ошириш бўйича туман (шаҳар) штаблари қарорлари асосида ажратиладиган тижорат банклари кредитлари бўйича фоиз харажатларининг бир қисмини қоплаб беради. Компенсация беришда кредит тарихи, бизнес тоифаси ёки барқарорлик рейтинги даражаси тўғрисидаги талабларни илгари суриш тақиқланади .
Давлат иштирокидаги компанияларнинг қимматли қоғозларига бўлган ҳуқуқларни ҳисобга олиш Марказий депозитарийга ўтказилади
Давлат иштирокидаги компанияларнинг қимматли қоғозларига бўлган ҳуқуқларни ҳисобга олиш Марказий депозитарийга ўтказилади
Устав капиталида давлат улуши 50 фоиздан ортиқ бўлган юридик шахсларга, шунингдек устав капиталида бундай юридик шахсларнинг улуши 50 фоиздан ортиқ бўлган ташкилотларга тегишли қимматли қоғозларга бўлган ҳуқуқлар ҳисобини энди Қимматли қоғозлар марказий депозитарийси юритади .
«Uy-joy» тизимида IDсиз қурилишни тақиқлаш жорий этилади
2026 йил 1 октябрдан бошлаб Ягона идентификаторда идентификация рақамини олмасдан қурилиш ишларини бошлашга рухсатнома бериш тақиқланади, уни бериш тартиби Вазирлар Маҳкамаси томонидан тасдиқланади .
Тавсия
Қурилиш – ҳисоб юритиш учун энг мураккаб соҳалардан бири: бу ерда ўзига хос хусусиятлар, махсус ҳужжатлар ва қоидалар мавжуд.
Buxgalter Pro да қурилишда бухгалтерия ҳисоби, ҳужжат айланиши ва солиққа тортишнинг асосий масалаларини тушунишга ёрдам берадиган тавсиялар тўпланган.
Тўпламда иш учун зарур бўлган барча нарсалар мавжуд: пудрат шартномаларини расмийлаштириш, ҳисоб сиёсати, бирламчи ҳужжатлар, вахта усули, меҳнатга ҳақ тўлаш ва бошқа амалий масалалар. Ҳар бир ҳолат учун тайёр бухгалтерия ўтказмалари.
Buxgalter Pro фойдаланувчилари учун мавжуд.
Сув тежовчи технологияларни маркировкалаш ва субсидиялашнинг янги шартлари белгиланди
2026 йил 1 октябрдан бошлаб сувни тежайдиган ускуналарни ишлаб чиқарувчилар ва етказиб берувчилар QR-кодли ва GPS-трекерли насослар ва фильтрларни ишлаб чиқариши, ўрнатишни эса тасдиқланган минимал талаблар ва меъёрлар асосида амалга ошириши шарт.
Дастлабки субсидия берилган сувни тежайдиган технологиялар 2 ой ичида ўрнатилмаса ва ишга туширилмаса, субсидия қайтарилиши керак бўлади .
ЯИДХП янги хизматларни ишга туширади
Президентнинг 15.07.2026 йилдаги ПҚ-265-сон қарори билан ЯИДХПда юридик ва жисмоний шахслар учун янги хизматларни жорий этиш топширилди. Фуқаролар ва юридик шахслар ўзларига мулк ҳуқуқи асосида тегишли бўлган кўчмас мулк ва транспорт воситаларини гаровга, ипотекага қўйишга ҳамда бошқа шахсга ўтказишга тақиқ қўйишлари ва уни бекор қилишлари мумкин бўлади (жисмоний шахслар – Face-ID орқали, юридик шахслар – таъсисчилар умумий йиғилишининг қарори асосида ЭРИ ёрдамида).
Фуқаролар, шунингдек, ўз номига рўйхатдан ўтказилган барча телефон рақамлари ва банк карталари тўғрисидаги маълумотларни олишлари, рақамларни фаолсизлантириш/фаоллаштириш, карталарни ёпиш ва фойдаланилмаётган СИМ-карталардан воз кечиш учун аризалар беришлари, шунингдек нотариал ҳаракатлар тўғрисида автоматик хабарномалар олишлари мумкин .
Шахсий маълумотларга киритилган ўзгартиришлар барча давлат органларида синхронлаштирилади
1 октябрдан бошлаб давлат органларининг ахборот тизимларида фуқароларнинг Ф.И.О. ва туғилган санасини идоралараро электрон ҳамкорлик орқали автоматик янгилаш жорий этилади.
Бунда:
- бирламчи маълумотларни ўзгартирган адлия органи ушбу маълумотлар билан ишлайдиган давлат органларига «Электрон ҳукумат» тизимининг идоралараро интеграция платформаси орқали хабарнома юборади ва тегишли ҳужжатларга фуқаролардан қўшимча аризалар сўрамасдан электрон шаклда ўзгартиришлар киритади;
- жисмоний шахсга ЯИДХП орқали унинг бирламчи маълумотлари ўзгарганлиги тўғрисида реал вақт режимида маълумотнома тақдим этилади;
- ушбу маълумотнома асосида шахсни тасдиқловчи ҳужжатлар қайта расмийлаштирилади .
Транспорт воситасини жарима майдончасидан олиб чиқиш учун барча тўловларни (ҳуқуқбузарликлар учун жарималар, жарима майдончасида сақлаш учун тўловлар ва бошқа мажбурий тўловлар) ушбу модуль ёрдамида электрон тарзда тўлаш жорий этилади .
Саида ЖАНИЗАКОВА тайёрлади
