Yillik inventarizatsiya – 2026: tartib va hujjatlar
Mahsulotni eksport qilishda tashish xarajatlarini Oʻzbekiston Respublikasi Davlat byudjeti mablagʻlari hisobiga kompensatsiya qilish tartibi toʻgʻrisidagi nizom tasdiqlandi (VMning 10.08.2019 yildagi 660-son qarori). 
Hujjat mahalliy eksport qiluvchi korxonalar (ularning vakolatli vakillari)ga mahsulotni eksport qilishda temir yoʻl transportida tashish boʻyicha transport xarajatlarining 50%igacha qismini Davlat byudjeti mablagʻlari hisobiga kompensatsiya qilish tartibini belgilaydi.
Ma’lumot uchun: eksport qilishda kompensatsiya qilinadigan mahsulotlar roʻyxati – bu yerda. Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi huzuridagi Eksportni ragʻbatlantirish agentligi subsidiyalar toʻlash boʻyicha vakolatli organ hisoblanadi.
Kompensatsiya manfaatdor shaxs - Oʻzbekistonda roʻyxatga olingan, mahsulotlarni xorijiy mamlakatlardagi xaridorlarga eksport shartnomasiga muvofik sotuvchi, eksport va (yoki) vositachilik shartnomalariga binoan yuk joʻnatuvchi tadbirkorlik sub’yektiga (yoki uning vakolatli vakiliga) toʻlanadi.
Quyidagilar vakolatli organ tomonidan kompensatsiya taqdim etish shartlari hisoblanadi:
- manfaatdor sub’yekt Oʻzbekistonda roʻyxatga olingan;
- mahsulotlar Oʻzbekistonda ishlab chiqarilgan;
- mahsulotlar chegaradosh (Qirgʻiziston, Qozogʻiston, Tojikiston, Turkmaniston va Afgʻonistan) boʻlmagan mamlakatlarga eksport qilingan, tuxum (TIF TN kodi 0407210000) mahsuloti bundan mustasno;
- mahsulotlar belgilangan tartibda eksportga rasmiylashtirilgan;
- mahsulotlar uchun kamida 30% toʻlovlar tushgan yoki bank akkreditivi ochilgan (mahsulotlar manfaatdor sub’yektning tashqi savdo uylariga konsignatsiya shartnomalari asosida chiqarilgan holatlar bundan mustasno);
- eksport shartnomasi (vositachilik shartnomasi, invoys)da mahsulotlarni yetkazib berish boʻyicha transport xarajatlari manfaatdor shaxs zimmasiga yuklangan va ular u tomonidan toʻlangan boʻlishi.
Manfaatdor shaxsning kompensatsiya olish yuzasidan arizasi tasdiqlangan sxema boʻyicha koʻrib chiqiladi.
Nizomda kompensatsiya miqdorini aniqlash va hisoblash formulasi keltirilgan, arizaga ilova qilinadigan hujjatlar roʻyxati, shuningdek kompensatsiya berishni rad etish uchun asoslar belgilangan.
Kompensatsiya berishni faqat quyidagi asoslar boʻyicha rad etish mumkin:
- manfaatdor sub’yekt va u tomonidan taqdim etilgan hujjatlarning kompensatsiya taqdim etish shartlariga nomuvofiqligi;
- taqdim etilgan hujjatlarda oʻrganishlar natijasida ishonchsiz va notoʻgʻri ma’lumotlar mavjudligi yoki ma’lumotlarni buzib koʻrsatish holatlari aniqlangan taqdirda.
Boshqa asoslarga koʻra kompensatsiya berishni rad etishga yoʻl qoʻyilmaydi.
Hujjat Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasida e’lon qilingan va 12.08.2019 yildan kuchga kirdi.
Anvar Irkaxodjayev.