Davolanish uchun qanday yordamga soliqlar solinadi, qaysilariga – solinmaydi

2023 yil 12 iyun

“Korxona oʻz xodimlari hamda boshqa shaxslarning davolanishi uchun yordam koʻrsatadi. Mazkur norma jamoa shartnomasida mavjud”.

Ushbu vaziyatda qanday soliq oqibatlari yuzaga kelishini soliq maslahatchisi, “Norma” eksperti Tatyana BELOUSOVA tushuntirdi:

E’tibor bering

Muhim tushuntirishlardan hech birini oʻtkazib yubormaslik uchun bizning TG-kanalimizga obuna boʻling!

– Yuridik shaxs oʻz xodimlariga hamda korxonaning xodimlari boʻlmagan shaxslarga davolanish uchun yordam koʻrsatishga haqlidir, basharti bu lokal hujjatlarga zid boʻlmasa. Asoslar roʻyxati, yordam koʻrsatish miqdorlari va tartibi odatda mehnat, jamoa shartnomalarida yoki masalan, Moddiy yordam koʻrsatish toʻgʻrisida nizomda belgilanadi.

Qoidaga koʻra, koʻrsatiladigan yordam ish va uning natijalariga bogʻliq emas. Bu – ishlab chiqarish xususiyatiga ega boʻlmagan toʻlovlar, bundan SKning 372-moddasi 4-bandida nazarda tutilgan ragʻbatlantirish xususiyatiga ega moddiy yordam mustasno. Bunday moddiy yordam mehnatga haq toʻlash tarzidagi daromadlar jumlasiga kiradi.

Yordam koʻrsatish chogʻida quyidagilarni tavsiya qilamiz:

1) jismoniy shaxsdan ariza olish;

2) toʻlov uchun buxgalteriyaga buyruq rasmiylashtirish;

3) mazkur vaziyatni tasdiqlovchi, asoslovchi hujjatlarga ega boʻlish.

Oluvchilar toifalari boʻyicha eng koʻp uchraydigan davolanish uchun yordam turlarini va uning soliq oqibatlarini koʻrib chiqamiz:

Toifa	Daromadning turi	JShDS	Ijtimoiy soliq	Foyda soligʻi
Yordam oluvchilar – korxonaning xodimlari
1. Davolanish uchun moddiy yordam	Mehnatga haq toʻlash tarzidagi daromad, ragʻbatlantirish xususiyatiga ega toʻlov	JShDS solinadi	Ijtimoiy soliq solinadi	Agar korxonaning lokal hujjatlarida nazarda tutilgan boʻlsa va iqtisodiy jihatdan oʻzini oqlasa, chegirib tashlanadigan xarajatdir
2. Mehnatda mayib boʻlganligi, kasb kasalligi yoxud sogʻligʻiga boshqacha tarzda shikast yetganligi bilan bogʻliq holda koʻrsatiladigan moddiy yordam	Boshqa daromad	Soliq davri mobaynida MHEKMning 4,22 baravarigacha miqdorda JShDS solinmaydi Ushbu summadan ortiqcha summaga – JShDS solinadi	Ijtimoiy soliq solinmaydi	Agar korxonaning lokal hujjatlarida nazarda tutilgan boʻlsa va iqtisodiy jihatdan oʻzini oqlasa, chegirib tashlanadigan xarajatdir
Yordam oluvchilar – korxonaning xodimlari va ularning bolalari
3. Sogʻliqni saqlash tashkilotlariga ambulatoriya va (yoki) statsionar tibbiy xizmat koʻrsatilganligi, davolaganlik uchun ish beruvchi tomonidan toʻlangan pul mablagʻlari	Moddiy naf tarzidagi daromad	Yordam miqdoridan qat’i nazar JShDS solinmaydi	Ijtimoiy soliq solinmaydi	Chegirib tashlanmaydigan xarajat
4. Sogʻliqni saqlash tashkilotlari tomonidan yozib berilgan hujjatlar asosida tibbiy xizmat koʻrsatilganligi, davolanganligi uchun xodimga (uning oila a’zolariga) toʻlangan pul mablagʻlari	Moddiy naf tarzidagi daromad	JShDS solinmaydi *	Ijtimoiy soliq solinmaydi	Chegirib tashlanmaydigan xarajat
Yordam oluvchilar – mazkur korxonaning sobiq xodimlari (ishlamayotgan pensionerlar, mehnat qobiliyatini yoʻqotgan, nogironlik pensiyasini olayotgan shaxslar)
5. Davolanish uchun yordam	Boshqa daromad	Soliq davri mobaynida MHEKMning 2,11 baravarigacha miqdorda JShDS solinmaydi Ushbu summadan ortiqcha summaga – JShDS solinadi	Ijtimoiy soliq solinmaydi	Chegirib tashlanmaydigan xarajat
Yordam oluvchilar – qolgan jismoniy shaxslar toifalari
6. Davolanish uchun yordam, shuningdek sogʻliqni saqlash tashkilotlariga ambulatoriya va (yoki) statsionar tibbiy xizmat koʻrsatilganligi, davolaganlik uchun toʻlangan summalar	Moddiy naf tarzidagi daromadlar	JShDS solinadi	Ijtimoiy soliq solinmaydi	Chegirib tashlanmaydigan xarajat

* E’tibor bering!

Sogʻliqni saqlash tashkilotlari tomonidan yozib berilgan hujjatlar asosida xodimga pul mablagʻlarini berish chogʻida undan u tomondan toʻlov amalga oshirilganligini tasdiqlovchi cheklar yoki kvitansiyalarni oling. Mablagʻlarning davolanish va tibbiy xizmat koʻrsatishga maqsadli sarflanganligini haqiqatda tasdiqlovchi ushbu hujjatlarsiz korxona berilgan summadan JShDSni ushlab qolishi va ijtimoiy soliqni hisoblashi kerak.

Buxgalter.uz tavsiya qiladi