Бухгалтерия ходимлардан хорижий ЭРИ билан имзоланган ҳужжатларни қабул қилиши мумкинми

«Хорижий компаниянинг доимий муассасасида Ўзбекистон меҳнат қонунчилигига мувофиқ чет эл фуқаролари иш билан таъминланган. ДМ кадрлар ва бухгалтерия ҳужжатлари айланишида чет эллик ходимнинг резидентлиги мамлакатидаги тасдиқловчи марказ томонидан берилган ЭРИ билан имзоланган ходимларнинг ҳужжатларини (аризалар, меҳнат шартномалари, қўшимча келишувлар, тушунтириш хатлари, буйруқлар ва ҳ.к.) қабул қилиши мумкинми?»

Buxgalter Pro фойдаланувчисининг саволига эксперт ва «Норма» кадрлар хизмати раҳбари Валерия ЛЯНДРЕС жавоб берди:

– Йўқ, хорижий компаниянинг Ўзбекистондаги доимий муассасаси хорижий электрон рақамли имзо билан имзоланган ҳужжатларни махсус тан олиш тартиб-таомилларига риоя қилмасдан тўғридан-тўғри қабул қила олмайди.

Чекловнинг асосий сабаблари

1. Техник номувофиқлик:

• бухгалтерия ва кадрлар тизимлари (масалан, ҳисоботларни топшириш ёки шартномаларни рўйхатдан ўтказиш учун) Ўзбекистон ЭРИ давлат стандарти билан ишлашга созланган.

2. Юридик кучи:

• хорижий ЭРИ билан имзоланган ҳужжат «Электрон рақамли имзо тўғрисида»ги Қонунга мувофиқ унинг ҳақиқийлиги тасдиқланмагунига қадар Ўзбекистон ҳудудида ходимнинг ўз қўли билан имзолаган қоғоз ҳужжатга тенг мақомга эга бўлмайди.

Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатларига мувофиқ:

• Ўзбекистон Республикасининг халқаро шартномасида назарда тутилган ёки имзо ишончли учинчи томон хизмати орқали текширувдан ўтган тақдирдагина хорижий давлатнинг ЭРИси Ўзбекистонда тан олинади;
• Ўзбекистонда меҳнат шартномалари ва қўшимча келишувлар Ягона миллий меҳнат тизимида (ЯММТ) рўйхатдан ўтказилиши керак. ЯММТ тизими (my.mehnat.uz) миллий идентификация тизими билан интеграциялашган ва айнан ўзбек ЭРИсидан фойдаланишни талаб қилади.

Вазиятдан чиқиш йўли сифатида – норезидентлар учун ЭРИ ва қоғоз ҳужжатлар айланиши

Ўзбекистонда ишлаётган чет эл фуқаролари маҳаллий ЭРИ олишлари мумкин. Бунинг учун улар аввал Давлат хизматлари марказида ёки миграция органлари орқали жисмоний шахснинг шахсий идентификация рақамини (ЖШШИР) олишлари керак, шундан сўнг улар Ўзбекистонда ЭРИни расмийлаштиришлари мумкин бўлади.

Ходимлар бундай ЭРИни олгунига қадар бухгалтерия ва иш берувчининг кадрлар хизматига «жонли» имзолар билан анъанавий қоғоз ҳужжат айланишидан фойдаланишни тавсия қиламиз.

Унда қуйидагилар тушунтирилган:

• чет эллик мутахассисни ишга қабул қилиш учун қандай ҳужжатлар зарур;
• чет элликка иш ҳақини қайси валютада тўлаш;
• чет эллик ходим қандай солиқларни тўлайди;
• чет эллик резидент томонидан ЖШДС ва ШЖБПҲ тўлашнинг қандай ўзига хос хусусиятлари мавжуд;
• норезидент-чет эллик томонидан ЖШДСни тўлашнинг қандай ўзига хос хусусиятлари мавжуд;
• агар чет эллик ходим резидентга айланса, ЖШДСни қандай қайта ҳисоблаш мумкин;
• чет эллик ходимнинг харажатларини қандай қоплаш керак.