Byudjet subsidiyalaridan qanday foydalanish kerak

preview

«2024 yilda korxonamiz maqsadli moliyalashtirish doirasida subsidiyalar oldi. Ular 88-«Maqsadli moliyalashtirish va tushumlar» hisobvaragʻida hisobga olindi va soliqqa tortilmadi. Bunda subsidiyalar bilan qoplanadigan faoliyat doirasida amalga oshirilgan xarajatlar soliq solinadigan foydani hisoblashda chegirib tashlanadigan xarajatlar tarkibida tan olindi. Hozirda olingan subsidiyalardan maqsadli foydalanish yakunlangani sababli 88-hisobvaraqni yopish rejalashtirilmoqda. 88-hisobvaraq yopilayotgan paytda unda qoladigan summa soliq solinadigan daromad tarkibiga kiritilishi kerakmi?»

Buxgalter Pro obunachisining savoliga «Norma» eksperti, «Javob beramiz!» xizmati mutaxassisi Azizaxon TOShXOʻJAYeVA javob berdi:

Ekspertlarga oʻz savollaringizni berish va «Javob beramiz!» tayyor javoblar bazasini koʻrish imkoniyatiga ega boʻlish uchun Buxgalter Proga kirishni rasmiylashtiring

 

– Soliq kodeksining 48-moddasida nazarda tutilgan talablar bajarilgan taqdirda, olingan grantlar, insonparvarlik yordami va maqsadli tushumlar foyda soligʻi boʻyicha soliq bazasini aniqlashda daromad sifatida hisobga olinmaydi . Byudjet subsidiyalari maqsadli tushumlar tarkibiga kiradi .

Eslatib oʻtamiz

Subsidiya – tovarlar ishlab chiqarish, ishlar bajarish, xizmatlar koʻrsatish va ularni sotishni moliyalashtirish yoki qoʻshma moliyalashtirish yoxud maqsadli xarajatlarni qisman qoplash uchun byudjet tizimi byudjetlari hisobidan yuridik va jismoniy shaxslarga beriladigan pul mablagʻlaridir .

Maqsadli mablagʻlarni oluvchi soliq toʻlovchilar ushbu maqsadli mablagʻlardan foydalanish doirasida olingan daromadlar va qilingan xarajatlarning alohida hisobini yuritishlari shart.

Soliq toʻlovchilar, byudjet tashkilotlari bundan mustasno, soliq davri tugaganidan soʻng oʻzlari hisobda turgan joydagi soliq organlariga olingan maqsadli mablagʻlardan foydalanilganligi toʻgʻrisidagi hisobotni taqdim etadilar. Hisobotni taqdim etish shakllari va tartibi Soliq qoʻmitasi tomonidan Moliya vazirligi bilan kelishilgan holda tasdiqlanadi .

Subsidiyalar bilan qoplanadigan xarajatlarni amalga oshirishda korxona bu subsidiyalardan maqsadli foydalanishni tan olishi kerak edi, ularni foyda soligʻi boʻyicha soliq bazasini aniqlashda chegiriladigan xarajatlarga kiritmasligi lozim edi.

Ya’ni, foyda soligʻiga tortish maqsadida subsidiya olish daromad hisoblanmaydi, subsidiyadan maqsadli foydalanish esa xarajat sifatida qaralmaydi. Ular soliq miqdoriga ta’sir koʻrsatmasligi kerak.

Koʻrib chiqilayotgan holatda korxona subsidiya olishda daromadni tan olmadi, biroq ushbu subsidiyalar ajratilgan xarajatlarni amalga oshirishda korxona chegiriladigan xarajatlarni tan oldi, ya’ni soliq summasini kamaytirdi. Bu notoʻgʻri hisoblanadi.

Soliq solinmaydigan daromadlarni olish bilan bogʻliq xarajatlar chegirib tashlanmaydi .

Agar korxonaga byudjetdan subsidiyalar ajratilib, ular maqsadli ishlatilsa va natijada foydalanilmagan maqsadli mablagʻlar qolsa, subsidiya ajratish hujjatlarida boshqacha tartib nazarda tutilmagan boʻlsa, ular byudjetga qaytarilishi shart.

Agar qoldiq qaytarilmaydigan boʻlsa, u foyda soligʻi boʻyicha soliq bazasini aniqlashda bepul olingan mol-mulk sifatida jami daromad tarkibiga kiritiladi .

Korxona yoʻl qoʻyilgan xatolarni tuzatishi va byudjet subsidiyalari olingan hamda foydalanilgan tegishli davrlar uchun foyda soligʻi boʻyicha aniqlik kiritilgan soliq hisobotini taqdim etishi lozim . Xato tuzatilganda korxona subsidiyalar hisobiga amalga oshirilgan xarajatlarni soliq bazasidan chegirib tashlamasligi sababli, toʻlanishi lozim boʻlgan soliq yuzaga keladi. Qoʻshimcha hisoblangan soliq va penya summasi byudjetga toʻlanishi shart.

Bundan tashqari, korxona har bir kalendar yili yakunlari boʻyicha olingan maqsadli mablagʻlardan foydalanish toʻgʻrisidagi hisobotni taqdim etishi kerak. My.soliq.uz saytida hisobot kodi – 41901_2.

Byudjet subsidiyalarining buxgalteriya hisobi 10-sonli «Davlat yordamini hisobga olish va ushbu ma’lumotlarni oshkor qilish» BHMSga (24.07.2024 y. AV roʻyxat raqami 3534-son) muvofiq yuritiladi. Ushbu standartni oʻrganib chiqishni va buxgalteriya hisobida yoʻl qoʻyilgan xatolarni ham tuzatishni tavsiya etamiz.

 

 

 

Foyda soligʻi Foyda soligʻi Foyda soligʻi /oz/publish/doc/text210150_byudjet_subsidiyalaridan_qanday_foydalanish_kerak