МҲМС-марафон: 9 та стандарт лойиҳаси жамоатчилик муҳокамасига қўйилди

preview

Молиявий ҳисобот миллий стандартларининг (МҲМС) 9 та лойиҳаси жамоатчилик муҳокамаси учун эълон қилинди. Улар МҲМСнинг биринчи қўлланилиши, асосий воситалар, захиралар, номоддий активлар, пул оқимлари, валюта операциялари, қарзлар бўйича харажатларга тааллуқлидир. Муҳокама учун атиги 10 кун ажратилган.

Тафсилотлар – buxgalter.uz шарҳида.

Эътибор беринг

Муҳим янгиликларни ўтказиб юбормаслик учун бизнинг Телеграм-каналимизга обуна бўлинг.

 

Материаллардан нусха кўчириш ва улардан фойдаланишга фақат манбага фаол ҳавола ёки таҳририятнинг ёзма рухсати мавжуд бўлгандагина йўл қўйилади.

 

Ўзбекистонда Президентнинг 15.09.2025 йилдаги ПҚ-282-сон қарори ижросини таъминлаш мақсадида БҲМС босқичма-босқич кичик ва ўрта бизнес учун МҲХС асосида ишлаб чиқиладиган МҲМСга алмаштирилади.

26 октябрь куни regulation.adliya.uz порталида йил бошидан буён энг йирик лойиҳалар партияси пайдо бўлди. 2026 йил 5 ноябргача ишлаб чиқувчиларга эътиборга олишлари учун ноаниқ нормаларни кўрсатишга улгуриб қолинг.

 

МҲМСнинг қандай лойиҳалари муҳокамага қўйилган

Лойиҳа

Нима ўрнини босади

Лойиҳа IDси ва ҳаволаси

5-сон МҲМС «Ҳаққоний қийматни баҳолаш»

БҲМСда ўхшаши йўқ

11903

7-сон МҲМС «Молиявий ҳисоботнинг миллий стандартларини биринчи марта қўллаш»

БҲМСда ўхшаши йўқ

11895

10-сон МҲМС «Пул маблағлари ҳаракати тўғрисида ҳисобот»

9-сон БҲМС «Пул оқимлари тўғрисида ҳисобот»

11897

20-сон МҲМС  «Товар-моддий захиралар»

4-сон БҲМС «Товар-моддий захиралар», 19-сон БҲМС «Инвентаризацияни ташкил этиш ва ўтказиш»

11907

22-сон МҲМС  «Асосий воситалар»

5-сон БҲМС «Асосий воситалар»

11908

25-сон МҲМС  «Номоддий активлар»


7-сон БҲМС «Номоддий активлар», 11-сон БҲМС «ИТТКИ (Илмий тадқиқот ва тажриба конструкторлик ишлари) харажатлари», НМАни ҳисобдан чиқариш тартиби тўғрисидаги низом

11902

50-сон МҲМС «Харидорлар билан тузилган шартномалар бўйича тушум ва шартнома бўйича харажатлар»

2-сон БҲМС «Асосий хўжалик фаолиятидан даромадлар», 17-сон БҲМС «Капитал қурилишга пудрат шартномалари» Маҳсулот (ишлар, хизматлар) ни ишлаб чиқариш ва сотиш харажатлари таркиби ҳамда молиявий натижаларни шакллантириш тартиби тўғрисидаги низом.

Ҳали порталда йўқ, Телеграм-каналида жойлаштирилган

53-сон МҲМС  «Қарзлар бўйича харажатлар»

24-сон БҲМС  «Қарзлар бўйича харажатлар ҳисоби»

11909

60-сон МҲМС  «Чет эл валютасидаги операцияларни ҳисобга олиш»

22-сон БҲМС «Чет эл валютасида ифодаланган активлар ва мажбуриятларнинг ҳисоби»

11900

 

7-сон МҲМС компаниялар янги қоидалар бўйича ўзларининг биринчи ҳисоботларини қандай тузишини белгилайди: нимани қайта ҳисоблаш, қандай маълумотларни ошкор қилиш, қандай соддалаштиришларга рухсат берилган. Бу диққат билан ўрганилиши лозим бўлган биринчи ҳужжатдир.

5-сон МҲМС – амалдаги БҲМСларда ўхшаши мавжуд бўлмаган янги стандарт. У бошқа стандартлар ҳавола қиладиган адолатли қийматни баҳолашнинг ягона қоидаларини белгилайди.

Уч стандарт (20, 22, 25-сон) захиралар, асосий воситалар ва номоддий активлар ҳисобини янгилайди. Бир нечта тарқоқ ҳужжатлар ўрнига ҳар бир актив тури учун биттадан стандарт қолади. Масалан, инвентаризация қоидалари захиралар бўйича МҲМСга, ИТТКИ (Илмий тадқиқот ва тажриба конструкторлик ишлари)  харажатлари эса НМА стандартига киритилади.

10-сон МҲМС 1998 йилда қабул қилинган 9-сон БҲМСни алмаштиради.

60-сон МҲМС валюта активлари ва мажбуриятларини қайта ҳисоблаш қоидаларини янгилайди.

53-сон МҲМС 2009 йилдаги 24-сон БҲМС ўрнини эгаллайди ва хусусан, кредитлар бўйича фоизларни қачон актив қийматига киритиш мумкинлигини белгилайди.

Барча лойиҳаларда кучга кириш санаси 2027 йил 1 январь деб кўрсатилган.

 

2026 йилда яна қандай стандартларни кутиш мумкин

Иқтисодиёт ва молия вазирлигининг 2026 йилдаги январь режасига кўра, 22 та стандартни ишлаб чиқиш ва қабул қилиш режалаштирилган. Бугунги кун учун:

  • тасдиқланган 4 та стандарт: Концептуал асос, МҲМС №1 (молиявий ҳисобот), 2-сон МҲМС (ҳисоб сиёсати) ва 77-сон МҲМС (ННТ учун). Стандартлар 2027 йил 1 январдан кучга киради;
  • 2027 йилга режалаштирилган тармоқ стандартидан аллақачон қабул қилинган ва янги йилдан бошлаб кучга киради – 70-сон МҲМС «Қишлоқ хўжалиги фаолиятини ҳисобга олиш»;
  • Ҳозирда 9 та стандарт муҳокама қилинмоқда. Режалаштирилган 5-сон «Ҳисоблар режаси ва уни қўллаш бўйича йўриқнома» номли МҲМС ўрнига 5-сон «Ҳаққоний қийматни баҳолаш» номли МҲМС ишлаб чиқилди;
  • 2026 йилга режалаштирилган стандартлардан 10 таси ҳали муҳокамага қўйилмаган. Улар орасида ижара, молиявий воситалар, консолидациялашган ҳисоботлар, боғлиқ томонлар, ҳисоблар режаси ва кичик бизнес учун соддалаштирилган бухгалтерия ҳисоби мавжуд.

 

 

  

Қонунчиликдаги янгиликлар. Норматив қонун ҳужжатларидаги ўзгаришлар. Қонунчиликдаги янгиликлар Қонунчиликдаги янгиликлар /uz/publish/doc/text218004_mhms-marafon_9_ta_standart_loyihasi_jamoatchilik_muhokamasiga_quyildi