Бухгалтерларга июлда керак бўлади:
Президентнинг 15.07.2026 йилдаги ПҚ-265-сон қарори билан бир қатор муҳим нормалар, жумладан, айрим ҳолларда жисмоний шахсларни турар жой кўчмас мулкини сотишда ЖШДСдан озод этиш, реклама тарқатувчи компанияларга нисбатан янги талаблар жорий этилмоқда. Батафсил маълумот buxgalter.uz сайтида:
Янги НҲҲ шарҳларини Телеграм-каналимизда кузатиб бориш қулай.
Эътибор беринг
Материаллардан нусха кўчириш ва улардан фойдаланишга фақат манбага фаол ҳавола ёки таҳририятнинг ёзма рухсати мавжуд бўлгандагина йўл қўйилади.
Янгиликлар асосан мулкий ҳуқуқларни расмийлаштириш ва кадастр соҳасига тааллуқли бўлиб, кўплаб жараёнларни автоматик ёки контактсиз режимга ўтказади ҳамда кўрсатилаётган давлат хизматларини такомиллаштириш ва фуқаролар учун қўшимча қулайликлар яратишга қаратилган.
ЖШДС бўйича имтиёз олиш ҳуқуқи қачон вужудга келади
Умумий қоидага кўра, турар жой кўчмас мулкини сотишдан олинган даромад, агар фуқаро унга 3 йилдан ортиқ эгалик қилган бўлса 
, ЖШДС тўлашдан озод этилади. Кўчмас мулк ушбу муддатдан олдин сотилганда сотувчи сотиб олиш нархи (кадастр қиймати) ва сотиш ўртасидаги фарқдан 12% ЖШДС тўлаши шарт .
Янги ПҚ-265-сон қарор мерос ёки ҳадя қилинган мол-мулк учун ушбу тартибни ўзгартиради. 2027 йил 1 январдан бошлаб мерос ёки яқин қариндошидан ҳадя қилинган уй-жой сотилганда кўчмас мулкка эгалик қилиш муддати янги мулкдорнинг эмас, балки мерос қолдирувчи ёки ҳадя қилувчининг мулк ҳуқуқи давлат рўйхатидан ўтказилган санадан бошлаб ҳисобланади.
Яъни, агар ота-онангиз хонадонга 10 йил эгалик қилиб, кейин уни сизга совға қилишган ёки мерос қилиб қолдиришган бўлса, сиз уни дарҳол 12% солиқ тўламасдан сотиш ҳуқуқига эга бўласиз. Сиз учун уч йиллик ценз бекор қилинади, чунки қариндошингизнинг эгалик қилиш муддати ҳисобга олинади.
«Муаммоли» уй-жойга рўйхатдан ўтиш мумкинми
Ҳужжат уй-жой соҳасида яна бир муҳим енгилликни жорий этади.
Фуқароларни гаровга олувчининг (масалан, банкнинг) розилигисиз хатланган ёки бошқа шахсга ўтказиш тақиқланган турар жойларда яшаш жойи бўйича рўйхатга олишга («пропискага») рухсат берилади.
Асосий шарт – рўйхатдан ўтказилаётган шахс мулкдорнинг, банкнинг ёки суднинг талаби билан унинг рўйхатдан ўтказилиши бекор қилиниши мумкинлигига олдиндан розилик бериши лозим.
Бунда ҳужжатда қуйидагилар белгиланган: тегишли НҲҲ ва идоравий кўрсатмалар қабул қилинишини кутмасдан, ПҚ-265-сон қарор нормалари кучга кирган пайтдан бошлаб ушбу қоиданинг тўғридан-тўғри амалда қўлланилишини таъминлаш.
Мулкни рўйхатдан ўтказишда қандай енгилликлар назарда тутилган
Мол-мулкни рўйхатдан ўтказиш муддатини ўтказиб юборганлик учун маъмурий жавобгарлик бекор қилинади. Ҳуқуқ эгаси рўйхатдан ўтказувчи органга ўз вақтида мурожаат қилмаган ҳолларда унга нисбатан маъмурий жавобгарлик чоралари қўлланилмайди. Бунинг ўрнига кечиктириш даврига қараб оширилган рўйхатдан ўтказиш йиғимлари шкаласи жорий этилади.
Кредит тўлиқ қайтарилганда кўчмас мулк объектлари ва автомототранспорт воситаларига қўйилган тақиқни олиб ташлашнинг проактив формати жорий этилади. Бу шуни англатадики, тизим фуқаро иштирокисиз ва ариза бермасдан ҳаммасини автоматик тарзда амалга оширади. Тақиқлаш учун асос йўқолиши билан давлат ахборот тизимлари маълумотлар алмашади ва кўчмас мулк мақомини янгилайди.
My.gov.uz’да яна қандай хизматлар пайдо бўлади
2026 йил 1 октябрдан бошлаб нотариусларга ёки рўйхатдан ўтказувчи органларга бормасдан туриб, масофадан туриб ўз активларини бошқариш ва шахсий маълумотларни назорат қилиш мумкин бўлади:
- бегоналаштиришга тақиқларни масофадан туриб ўрнатиш ёки бекор қилиш, ўзига тегишли кўчмас мулк ва автомобиллар учун гаров ва ипотекани расмийлаштириш ёки бекор қилиш имконияти пайдо бўлади. Юридик шахслар буни ўз таъсисчилари умумий йиғилишининг қарори асосида ЭРИ орқали амалга оширишлари мумкин бўлади;
- фойдаланувчилар бир марта босиш орқали ўз номларига рўйхатдан ўтказилган барча мобил рақамларни кўришлари, кераксизларини вақтинча ўчириб қўйишлари ёки хизмат кўрсатишни бутунлай тўхтатиш учун ариза беришлари мумкин;
- фуқаро номига очилган барча банк карталари тўғрисидаги маълумотлар, уларни блокировка қилиш ёки ёпиш учун банкка тезкор сўров юбориш имконияти билан мавжуд бўлади;
- уланган пуллик мобил алоқа хизматлари рўйхатини масофадан туриб текшириш ва ўз харажатларини назорат қилиш мумкин бўлади;
- ноқонуний битимларнинг олдини олиш учун фуқароларни уларнинг номидан амалга ошириладиган барча нотариал ҳаракатлар тўғрисида автоматик равишда хабардор қилиш тизими жорий этилади;
- маълумотномаларни қайта йиғиш ва шахсий ҳужжатлардаги ўзгаришлар ҳақида идораларни шахсан хабардор қилиш зарурати бекор қилинади. Фамилияси, исми, отасининг исми ёки туғилган санаси ўзгарганда янги маълумотлар барча давлат ахборот тизимларида идоралараро электрон ҳамкорлик тизими орқали автоматик равишда янгиланади.
Реклама тарқатувчи юридик шахслар учун қандай янги талаблар жорий этилди
2026 йил 1 ноябрдан бошлаб фуқароларни спам ва кераксиз қўнғироқлардан ҳимоя қилишни кучайтириш мақсадида қуйидаги тартиб жорий этилади:
- реклама SMS-хабарларини фақат абонентнинг олдиндан ёзма ёки тасдиқланган электрон розилиги мавжуд бўлгандагина юбориш мумкин бўлади;
- оммавий автоқўнғироқлар ва тарқатма хабарлар билан шуғулланувчи компаниялар ўз IT-тизимларини Шахсий маълумотлар базалари давлат реестрида рўйхатдан ўтказишлари шарт;
- тунги ва кечки вақтда (соат 18:00 дан 09:00 гача) реклама қўнғироқлари ва SMS хабарларига қатъий тақиқ жорий этилади. Мобил алоқа операторлари абонентларга реклама спамини тўлиқ ёки қисман блоклаш учун қулай рақамли воситани тақдим этишлари шарт.
