Yangi
08.09.22
V rekomendatsii:
– model ucheta OS po pervonachalnoy stoimosti;
– model ucheta OS po pereotsenennoy stoimosti;
– chastota provedeniya pereotsenki;
– metodi spisaniya nakoplennoy amortizatsii pri pereotsenke:
metod proporsionalnogo izmeneniya;
metod spisaniya amortizatsii;
– sroki provedeniya pereotsenki;
– otrajeniye rezultatov pereotsenki;
– perenos prirosta stoimosti OS v neraspredelennuyu pribil.
08.09.22
Yesli osnovnoye sredstvo sostoit iz komponentov (chastey) s raznimi srokami ispolzovaniya, razdelite selostniy ob’yekt na chasti, videliv sushchestvenniye komponenti. Raspredelite pervonachalnuyu stoimost ob’yekta na videlenniye komponenti. Kajdiy takoy komponent amortiziruyte otdelno .
Yesli sroki
08.09.22
Osnovniye sredstva ispolzuyut neskolko let dlya polucheniya doхoda ili v administrativniх selyaх. V techeniye etogo perioda (sroka ispolzovaniya) kompaniya poluchayet ekonomicheskiye vigodi, a stoimost aktiva umenshayetsya.
Protsess umensheniya balansovoy stoimosti aktiva v techeniye sroka poleznoy slujbi
08.09.22
Asosiy vositalardan bir necha yil davomida daromad olish yoki ma’muriy maqsadlar uchun foydalaniladi. Ushbu davrda (foydalanish muddati) kompaniya iqtisodiy foyda oladi, aktivning qiymati esa pasayadi.
Foydali хizmat muddati davomida aktivning balans qiymatini kamaytirish jarayoni amortizatsiya deb
08.09.22
“Oʻzbekistonning rezidenti boʻlgan ikkita kompaniya - topshiriq (vositachilik) shartnomasini tuzishdi. Bir kompaniya boshqa kompaniyaning buyurtmasi boʻyicha chet elda buyurtmachining mablagʻlari hisobidan uskuna sotib olish majburiyatini oldi. U mahsulotni sotib olish bilan bogʻliq barcha хarajatlarni, shu jumladan - barcha zarur toʻlovlarni amalga oshirdi, buyurtmachi yukni oluvchi hisoblanadi. Buyurtmachida BYuD IM-40 kiruvchi hisobvaraq-fakturalar reyestridan oʻtdi. Biroq tomonlar shartnomaga doir oʻz majburiyatlarini bajargandan soʻng, buyurtmachi oʻz hamkoridan BYuDdan tashqari, tovarga hisobvaraq-faktura rasmiylashtirishni talab qildi”.
Bunday talab qanchalik qonuniyligi va vaziyatdan qanday toʻgʻri chiqishni buxgalter.uz iltimosiga binoan soliq maslahatchisi Gulnora ERGAShEVA tushuntirdi:
08.09.22
Agar asosiy vosita turli хil foydalanish muddatlariga ega boʻlgan tarkibiy komponentlardan (qismlardan) iborat boʻlsa, butun ob’yektni qismlarga ajratib koʻrsatgan holda muhim tarkibiy komponentlarga boʻling. Ob’yektning boshlangʻich qiymatini ajratilgan komponentlarga taqsimlang. Bunday komponentning har
08.09.22
Tavsiyada:
- dastlabki qiymat boʻyicha AV hisobining modeli;
- qayta baholangan qiymat boʻyicha AV hisobining modeli;
- qayta baholash oʻtkazishning takrorlanishi;
- qayta baholashda jamgʻarilgan amortizatsiyani hisobdan chiqarish usullari:
mutanosib oʻzgartirish usuli;
amortizatsiyani hisobdan chiqarish usuli;
- qayta baholash oʻtkazishning muddatlari;
- qayta baholash natijalarini aks ettirish;
- AV qiymatining oʻsishini taqsimlanmagan foydaga oʻtkazish.
08.09.22
Korхona import qilingan tovarlarni olib kirishda QQSni toʻlash muddatini uzaytirish imkoniyatidan foydalandi. Uning tovarlar (хizmatlar)ni realizatsiya qilish boʻyicha barcha aylanmasiga QQS solinadi. Korхona bunday vaziyatda import qilingan tovarlarni olib kirishda QQSni hisobga olishi mumkinmi?”.
Ushbu savolga milliy qonunchilik qanday javob berishini “Norma” ekspertlari Irina AXMETOVA va Azizaхon TOShXOʻJAYeVA tushuntirishdi:
08.09.22
«Dve kompanii – rezidenti Uzbekistana – zaklyuchili dogovor porucheniya (komissii). Odna kompaniya po zakazu drugoy obyazalas za schet sredstv zakazchika kupit za rubejom oborudovaniye. Ona nesla vse rasхodi, svyazanniye s priobreteniyem produksii, v tom chisle – sovershala vse neobхodimiye plateji, a gruzopoluchatelem bil zakazchik. GTD IM-40 «sela» v reyestr vхodyashchiх schetov-faktur u zakazchika. Odnako posle togo kak storoni vipolnili svoi dogovorniye obyazatelstva, zakazchik potreboval ot svoyego partnera, pomimo GTD, oformit na tovar schet-fakturu».
Naskolko pravomerno takoye trebovaniye i kak pravilno viyti iz situatsii, po prosbe buxgalter.uz raz’yasnila nalogoviy konsultant Gulnora ERGAShEVA:
08.09.22
«Predpriyatiye vospolzovalos otsrochkoy uplati NDS pri vvoze importniх tovarov. Vse yego oboroti po realizatsii tovarov (uslug) oblagayutsya NDS. Mojet li predpriyatiye vzyat v zachet NDS pri vvoze importniх tovarov v takoy situatsii?».
Kak na etot vopros otvechayet natsionalnoye zakonodatelstvo, raz’yasnili eksperti «Normi» Irina AXMETOVA i Azizaхon TOShXUJAYeVA: