“Korxona (QQS toʻlovchisi, asosiy faoliyat turi – binolarni ofis uchun ijaraga berish) chet el kompaniyasining DM bilan ijara shartnomasini tuzdi. Ijaraga oluvchida 02.05.2017 yildagi PQ-2947-son qarorga asosan OTB qarzi hisobidan toʻlov bilan “Oʻzbekgidroenergo” AJ bilan kontrakt mavjud (Oqsu daryosida Rabat GES qurilishi, Oqsu daryosida Chappasuy GES qurilishi va Oqdaryo-Oqsu daryosida Tamshush GES qurilishi). Chet el kompaniyasining DM uchun ofisni ijaraga berish xizmati QQSdan ozod qilinadimi?”.
Savolga buxgalter.uz iltimosiga binoan DSQ Soliq solish uslubiyati departamentining xalqaro soliq solish boʻlimi boshligʻi Ra’no ALIShAYeVA javob berdi: ...
“2022 yilning yanvaridan oktyabriga qadar tashkilot faqat QQSdan ozod qilingan dori vositalarini sotdi. QQS boʻyicha hisobotda yanvar oyidan boshlab hisobga olinadigan QQSni aniqlashning mutanosib usulini koʻrsatib keldik, butun kiruvchi soliq hisobga olinmagan. Noyabr oyidan boshlab qoʻshimcha ravishda QQS (15%) bilan maishiy kimyo vositalarini sotishni boshladik. Shu bois alohida-alohida hisobni yuritishni boshladik va maishiy kimyo tovarlari boʻyicha kiruvchi QQSni hisobga olmoqchi boʻldik. Biroq tizim QQS hisob-kitobi alohida-alohida usulni tanlashda hisob mutanosib usul asosida ekanligiga havola bergan holda, xato koʻrsatmoqda. Maishiy kimyo boʻyicha kiruvchi hisobvaraq-fakturalar boʻyicha summani hisobga olish uchun QQS hisob-kitobini qanday topshirish kerak?”.
Savolga buxgalter.uz iltimosiga binoan Moliya vazirligining Soliq-bojxona siyosati va daromadlarni prognozlashtirish departamenti bilvosita soliqlar va bojxona toʻlovlari metodologiyasi boʻlimi boshligʻi Bahodir BOYQABILOV javob berdi: ...
“MChJ – norezident (RF) Oʻzbekistondagi davlat muassasalari uchun 1C:ERPni joriy etish uchun tenderni yutib oldi. Kontrakt qiymati tenderda va texnik hujjatlarda soʻmda QQSni hisobga olmagan holda – 10 mlrd soʻm etib belgilangan. Rejaga binoan loyihani realizatsiya qilishga 270 kun talab qilinadi. SK talablariga muvofiq bajaruvchi QQS va foyda soligʻi toʻlovchisi boʻladigan DMni ochishi kerak. Bunda buyurtmachi QQS qoʻshilgan kontraktni imzolashga rozi boʻlmayapti, chunki u tender kontrakti summasidan oshadi.
Kontrakt summasiga QQSni (12%) qoʻshish qonuniy boʻladimi? Bu tender shartlarini buzish hisoblanmaydimi? DM QQSsiz hisobvaraq-faktura taqdim etishi mumkini?”.
Savolga “Norma” eksperti Dilorom SAIDOVA javob berdi: ...
“Tashkilot 2022 yilda YeTTBga Oʻzbekiston hududida bir nechta ob’yektlar (OʻzR rezidentlari) boʻyicha auditorlik xizmatlarini koʻrsatdi. Koʻrsatilgan xizmatlar uchun schyot bevosita YeTTBga (shtab-kvartirasi Londonda) taqdim etildi. Mutanosib usulni qoʻllashda kiruvchi soliqni hisobga olish huquqi bilan QQSning nol darajali stavkasini qoʻllash mumkinmi? EHF shakllantirishda qanday imtiyozni tanlash kerak?”.
Savollarga “Norma” eksperti Dilorom SAIDOVA javob berdi: ...
Davlat mulkini ijaraga oladigan QQS toʻlovchilari juda koʻngilsiz muammoga duch kelishdi: Davlat mulkini ijaraga berish markazi 2023 yil uchun shartnoma tuzishni rad etmoqda, sababi ijara toʻlovining eng kam stavkalari hali tasdiqlanmagan. Ijara.soliq.uz da roʻyxatdan oʻtkazilgan ijara shartnomasining mavjud emasligi esa QQS toʻlovchisi guvohnomasining toʻxtatib turilishiga olib keladi.
Vaziyatni buxgalter.uz iltimosiga binoan soliq maslahatchisi Gulnora ERGAShEVA sharhlab berdi: ...
Xaridor 2022 yilning dekabr oyida joʻnatilgan tovar turkumini qaytarish niyatini bayon etdi. Bunday qaytarishga QQS stavkasining 12%gacha kamaytirilganligi hisobga olgan holda hisobvaraq-faktura qanday toʻgʻri rasmiylashtirilishi kerakligini Davlat soliq qoʻmitasida tushuntirishdi: ...
Tovarlarni vositachilik shartnomasi boʻyicha realizatsiya qiluvchi chakana savdo korxonasiga tekshiruvdan oldingi tahlil natijalari boʻyicha komitentlar tomonidan SKning 250-moddasiga muvofiq toʻlangan QQS summasiga qoʻshimcha hisoblash taqdim etildi. Soliq toʻlovchi qoʻshimcha hisoblangan summaga qoʻshilmaydi. Tekshiruvdan oldingi tahlildan oʻtkazilgan barcha hisobvaraq-fakturalar, onlayn-NKT cheklari va soliq hisobotlari toʻgʻri tuzilgan.
Buxgalter.uz iltimosiga binoan vaziyatni soliq maslahatchisi Gulnora ERGAShEVA sharhlab berdi: ...
“2022 yil yakunlari boʻyicha jami daromad 1 mlrd soʻmdan bir necha ming soʻmga oshdi. Korxona ta’sischining yashash joyi boʻyicha roʻyxatdan oʻtkazilgan, haqiqatda esa – ijaraga olingan binoda joylashgan. Demak – QQS toʻlovchisi guvohnomasi bilan muammolar boʻladi. Biz buyogʻiga qanday ishlashimiz kerak?”.
Buxgalter.uz iltimosiga binoan vaziyatni soliq maslahatchisi Gulnora ERGAShEVA tushuntirdi: ...
QQS stavkasining 12%gacha pasaytirilishi munosabati bilan ilgari tuzilgan va yetkazib berishni, shu jumladan 2023 yilda, nazarda tutadigan shartnomalarga qoʻshimcha kelishuvlar tuzish majburiymi? Buni buxgalter.uz soliq maslahatchisi Gulnora ERGAShEVA tushuntirdi: ...
Soliq stavkasi va QQSni qoplashda kameral tekshiruv muddatlari oʻzgardi, ayrim soliq imtiyozlari bekor qilindi. SKning QQS qismidagi oʻzgartirishlar va 2023 yil 1 yanvardan boshlab ularni qanday qilib qoʻllash toʻgʻrisida bizning sharhimizda oʻqing: ...
Alkogol ishlab chiqaruvchilarga QQS qismida soliq xavfi mezonlari belgilandi. Bu DSQning “Qoʻshilgan qiymat soligʻi toʻlovchilarni maxsus hisobga qoʻyish tizimida etil spirti hamda alkogol mahsulotlari ishlab chiqaruvchilar uchun soliq xavfi mezonlarini tasdiqlash toʻgʻrisida”gi qarorida nazarda tutilgan, AV roʻyxat raqami 3405, 27.12.2022 y: ...
SKga yangi qoʻshimchalar QQS toʻlovchilariga hatto toʻlovchining guvohnomasi toʻxtatib turilgan taqdirda ham hisobga olish huquqidan foydalanish imkonini beradi. Yangiliklarni soliq maslahatchisi Gulnora ERGAShEVA maxsus buxgalter.uz uchun sharhlab berdi: ...
QQS toʻlovchilari Yangi yil kirib kelishi bilan soliqni 12% stavka boʻyicha hisoblashga tayyor boʻlishlari kerak. Yangi yil tunida va bayram kunlari ishlaydigan chakana savdo va xizmat koʻrsatish korxonalari alohida e’tiborli boʻlishlari lozim.
Soliq maslahatchisi Gulnora ERGAShEVA va “RIG” MChJ direktori Rustam YoQUBOV buxgalter.uz iltimosiga binoan nimaga alohida e’tibor qaratish kerakligi haqida soʻzlab berishdi. ...
DSQ soliq toʻlovchilarning hisobvaraq-fakturalarida aks ettiriladigan QQS boʻyicha uzilish koeffitsiyenti nimani anglatishi yuzasidan tushuntirish berdi. ...
«Xorijiy kompaniya korxonamiz – Texnopark rezidentiga Oʻzbekiston hududida xizmatlarni koʻrsatdi. Norezidentning faoliyati doimiy muassasa tashkil etilishiga olib kelmaydi. Xizmatlar importida QQS toʻlashimiz kerakmi yoki soliq imtiyozi amal qiladimi?».
Ushbu savolga «Norma» eksperti Oleg SOY javob berdi: ...
«Xorijiy yetkazib beruvchidan dasturiy mahsulot sotib olayapmiz. Bu holda import qilganda qanday soliq oqibatlari yuzaga keladi?».
Ushbu savolga buxgalter.uz iltimosiga koʻra «Assistance In Tax» soliq maslahatchilari tashkiloti direktori Radmila KARIMOVA javob berdi: ...
«Amerika kompaniyasi komissiya kelishuvi asosida Rossiya kompaniyasidan IT-xizmatlar va IT-mahsulotlar sotib olish uchun Oʻzbekistonda firma ochdi (RF rezidentlik sertifikati mavjud). Oʻzbekistondagi vositachi firma Rossiya kompaniyasidan ishlab chiqilgan DTni sotib oladi yoki buyurtiradi va ularning haqini rublda toʻlaydi. Soʻng ularni dollar ekvivalentida Amerika kompaniyasiga berib, xizmatlari uchun undan komission haq oladi.
Aylanmadan olinadigan soliqni toʻlovchi vositachi bunday vaziyatda xizmatlar importi uchun QQS toʻlashi va soliq hisobotini taqdim etishi kerakmi? Xizmatlar importi uchun QQS toʻlashga toʻgʻri kelsa (29 kodi), QQS uchun ShHK ochish kerakmi? Vositachi QQS toʻlashga oʻtishi kerakmi? Xizmatlar importini va ularni buyurtmachiga berish boʻyicha xarajatlarni qanday qilib toʻgʻri rasmiylashtira oladi?».
Ushbu savollarga buxgalter.uz iltimosiga koʻra DSQ Soliq solish uslubiyati departamentining xalqaro soliq solish boʻlimi boshligʻi Ra’no ALIShAYeVA javob berdi: ...
«Xorijiy kompaniya vakolatxonasi Oʻzbekistonda avtomobil sotib olmoqda. Yetkazib beruvchi – QQS toʻlovchisi. Vakolatxona QQS toʻlovchisi hisoblanmaydi. Sotib olingan avtomobil uchun toʻlangan QQSni vakolatxonaga qaytarish mumkinmi?».
Vuxgalter.uz iltimosiga koʻra ushbu savolga «Assistance In Tax» soliq maslahatchilari tashkiloti direktori Radmila KARIMOVA javob berdi: ...
«Aylanmadan olinadigan soliqni toʻlovchi Oʻzbekiston korxonasi xorijiy yetkazib beruvchi (konsignant) bilan konsignatsiya shartnomasini tuzib, vositachi (konsignator) sifatida uning tovarlarini Oʻzbekistonda realizatsiya qilmoqchi. Bunday konsignator QQS toʻlashga oʻtishga majburmi? Qanday holda komissiya (topshiriq) shartnomasi boʻyicha vositachi – aylanmadan olinadigan soliqni toʻlovchi tovarlarni import qilishda toʻlangan bojxona toʻlovlari summasiga, realizatsiya qilingan tovar ulushida soliq boʻyicha soliq bazasini kamaytirishga haqli ekani belgilangan SK 464-m. 2-q. 2-b. normasi qoʻllaniladi?»
Vuxgalter.uz iltimosiga koʻra DSQ mutaxassislari vaziyatga oydinlik kiritdilar: ...
«Yetkazib beruvchining QQS toʻlovchi guvohnomasi toʻxtatib turilganidan xabarimiz boʻlmagani uchun uning QQS ajratib koʻrsatilgan hisobvaraq-fakturasini qabul qildik. Endi Hisob-kitobni shakllantirayotganda soliqni hisobga ololmayapmiz. Guvohnomasi toʻxtatib turilgan yetkazib beruvchi QQS qayd etilgan hisobvaraq-fakturalarni taqdim etishga haqlimi? Nima uchun bunday hisobvaraq-fakturalar boʻyicha QQSni hisobga ololmaymiz?».
Vuxgalter.uz iltimosiga koʻra «Norma» eksperti Oleg SOY vaziyatga oydinlik kiritdi: ...